نگاهی اجمالی بر تاريخچه هنر شمشير زنی ژاپن ( سامورايی )

ايی . آی . دو يا مکتبی برای کنترل جسم ، روح و ذهن

هنر شمشير زنی در سراسر ژاپن ، تاريخی کهن و قدمتی بسيار طولانی دارد ، براساس تحقيقات باستان شناسی و آثار کشف شده بيشتر حدس زده می شود سابقه آن به دوره « ياماتو جيدای » قبل از ميلاد مسيح بر کردد .

 در اعصار گذشته هنر شمشير زنی را « تاچی اوچی» می خواندند ، هنری رزمی که تکنيکهای محدود آن را اغلب نظاميان فرا می گرفتند تا در جنگها به کار گيرند . از سالهای 800 ميلادی جنکهای ملوک الطوايفی در سرزمين ژاپن شروع شد که بيش از چهار قرن به طول انجاميد ، در اين مدت شمار بسياری از انسانها تلف شدند . در پس نتيجه تجربيات فراوان ناشی از اين نبردها ، شمشير ژاپنی شکل واقعی و امروزی خود را يافت و تکنيکهای رزمی به شکوفايی رسيد .

در سالهای 1334 ـ 1191 ميلادی ، در دوره « کاماکورا » هنر جنگیدن با شمشیر به نهايت پيشرفت کرد و به يکی از پرطرفدارترين هنرهای رزمی عصر تبديل شد به طوری اين دوره « سالهای طلايی سامورائيها » نام گرفت . در آن سالها مسابقات و تمرينات با شمشير واقعی و يا با شمشير چوبی به نام « بوکوتو » صورت مي گرفت که همين مسئله نيز صدمات و آسيبهای بسياری را به دنبال می آورد .

 

ظهور ايی . آی . دو

در دوره حکومت موروماچی ( 1570 &  1397 ميلادی ) شيوه هايی در به کارگيری شمشير در حالات گوناگون حمله و دفاع وجود داشت تا اينکه شخصی به نام « هاياشی زاکی جين سوکه » ( 1621 ـ 1546 ميلادی ) که يک بوشی از خانواده جنگاوران ( سامورايی ) بود ، نخستين سيستم مدون و کلاسه بندی شده را به عنوان « ايی . آی » بنيانگذاری کرد .

 

 

 

تنها تنديس از استاد ( هاياشی زاکی جونسوکه )  بنيانگذار ايی . آی . دو

 

 ايی آی فنون استفاده کامل از شمشير بود و در ابتدا حرکاتی سريع برای حمله يا دفاع . با گذشت زمان و خاموش شدن آتش جنگهای داخلی ، استادان در آن مفاهيمی سرشار و عالی برای ايجاد انظباط روحی ، فکری و جسمی انسان مشاهده کردند و همين مهم باعث رونق ايی آی و ظهور مکتب « ايی . آی . دو » شد . در ايی آی دو همه حرکتهای جنگاوران سامورايي بايد بر کنترل جسم و تعادل ذهن و روح استوار می شد و هر چند که ديگر چندان از جنگها و در گيريها خبری نبود ولی از نظر انظباطی ، ايی آی دو کا بايد همواره در جريان تمرينات ، خود را در صحنه نبرد می پنداشت و رعايت حالات و شرايط جنگی ، جزو واجبات اين هنر زيبای رزمی بود . بدين ترتيب مکتبی که در آغاز برای به دو نيم کردن انسانها و پيروزی در جنگها به وجود آمده بود به راهی برای تصميم گيري درست ، تجزيه و تحليل صحيح ، تقويت قدرت اراده و به عبارتی مکتبی انسانی و متعالی تبديل شد و در سايه آن ، انسانهای بسياری به چنان درجات عالی روحی دست يافتند که تصور آن برای انسانهای عادی غير ممکن می نمايد .

 

تغييرات مهم

همانطور که پيشتر گفته شد ، مسابقات و تمرينات يا با شمشير واقعی ( كاتانا ) و يا با شمشير چوبی ( بوکوتو ) صورت می گرفت ، اما از اواخر نيمه قرن هجدهم ميلادی ، تغييراتی در اين زمينه رخ داد و ابزار تمرينی و دفاعی مخصوصی مانند شمشير خيزرانی به وجود آمد که اين خود زمينه تحولات مهمی برای شمشير زنی و شمشير زنان شد و بدين ترتيب مبارزه و جنگ بتدريج صورت ورزشی يافت و نام کن دو بر آن نهاده شد .

 

 
 

اما در دوره « ميجی » حمل شمشير برای سامورائيها ممنوع و هنر اصيل سامورايی کم رنگ شد و در سراسر ژاپن به جز چند « دوجو » تقريبا همه مدارس تعطيل شدند . اين وضع مدتها به طول انجاميد تا اينکه در سال 1877 ميلادی استادان سامورايی با تلاش و ممارست نمايشی از اين هنر اصيل را دوباره به صحنه اجتماع و فرهنگ ژاپن آوردند و با عث توجه دوباره مردم به آداب و رسوم گذشته سامورائيها شدند . متعاقب آن در سال 1879 ميلادی پليس ژاپن در توکيو ، کلاسی برای آموزش کادر خود تاسيس کرد و در سال 1911 ميلادی کن دو در مدارس متوسطه اين کشور در رديف مهمترين دروس قرار گرفت .

سرانجام پس از فراز و نشيب هاي گوناگون و در نهايت ، حذف موارد خشن از تمرينات آن صورتي مدرن يافت . در سال 1952 ميلادی تمامی محدوديتهايی که در گذشته بر آن اعمال می شد ، از ميان رفت و فدراسيون يكپارچه كن دو ژاپن (  AJKF)  ALL JAPAN KENDO FEDERATION )) شكل گرفت . امروز تمرين کن دو به دليل آنکه برای تعالی فکر ، روح وجسم انسانها مفيد و مهم تشخيص داده شد ، به طور رسمی جزوء دروس اصلی مدارس ژاپن قرار دارد .

 

مفهوم كن دو

مفهوم كن دو ، انضباط انسان در راه بهره گيري از مباني كاتانا ( شمشير ) است

 

هدف از تمرين كن دو

هدف از تمرين كن دو عبارتست از :       

  • ·         هماهنگ كردن ذهن و بدن ،
  • ·         بدست آوردن يك روح نيرومند و شاداب ، به وسيله تمرينات منظم و جدي
  • ·         تلاش براي پيشرفت در هنر كن دو،
  • ·         ارج نهادن به شرف و احترام انساني ،
  • ·         تلاش براي دستيابي به مدارج فرهيختگي

و با اين روش انسان قادر است تا:

  • ·         به كشور و جامعه اش عشق بورزد
  • ·         در رشد و پيشرفت فرهنگ كشورش تاثير گذار باشد
  • ·         و مروج صلح و سعادت در ميان مردم باشد. 

 

 

 

 

شينای و زره مورد استفاده در کن دو

 

در اين ورزش هنرجوها رو در روي يكديگر با پوشيدن زره هاي محافظ و با استفاده از شمشيرهاي خيزراني منعطف ( شينای ) سعي در حمله به نقاط مشخصي از بدن حريفانشان مي كنند .

کن دو دارای مسابقه بوده و در يك مسابقه كن دو( SHIAI ) دو كن دو كا در يك زمين مربع شكل با يكديگر مبارزه مي كنند . در حالي كه سه داور مبارزه را قضاوت مي كنند ضربات بايد به صورت صحيح و دقيق به نقاط مشخص بدن كه بوسيله زره ( BOGU ) محافظ مي شوند ، وارد شوند . اولين نفری كه موفق به كسب 2 امتياز در طول مسابقه شود ( معمولاً 3 يا 5 دقيقه ) مبارزه را برده است.

مسابقات كن دو ( TAIKAI ) معمولاً تك حذفي است و فقط به رده هاي ، درجه و سن تقسيم  مي شوند نه  به وزن و قد يا جنسيت .  

 

 

 

 شيهان سليمان مهديزاده 

بنيانگذار و رئيس انچمن 

کن دو و ايی آی دو در ايران